Vakantie in eigen land: de totaalprijs telt

Vakantie in eigen land wordt duurder door hogere btw op overnachtingen en toeristenbelasting. Voor recreatieondernemers gaat het om meer dan betaalbaarheid. Ook duidelijkheid over de volledige rekening telt.

Vakantie dichtbij huis lijkt een voordelige keuze. Toch kan de rekening ook zonder vliegtickets stevig oplopen. Naast de accommodatie betaalt je gast mogelijk voor schoonmaak, bedlinnen en toeristenbelasting. Een aanbod dat aantrekkelijk lijkt, moet je daarom beoordelen op de totaalprijs. Die blijft ook voor de sector het uitgangspunt.

Vakantie in eigen land: de totaalprijs telt

Vakantie in eigen land: hoeveel duurder wordt een overnachting?

Sinds 1 januari 2026 geldt voor logies in onder meer hotels, pensions en vakantiehuisjes 21 procent btw. Voorheen was dat 9 procent. Ook gemeubileerde stacaravans vallen onder het hogere tarief. Voor kampeerplaatsen blijft het lage tarief gelden, net als voor bijvoorbeeld het ontbijt.

Blijft de prijs exclusief btw gelijk, dan betaalt de gast ruim 11 procent meer. Een verblijf van € 1.090 inclusief btw komt dan uit op € 1.210. Jij ontvangt in dit rekenvoorbeeld hetzelfde bedrag exclusief btw, je gast betaalt € 120 meer.

In de praktijk verschilt het per aanbieder. Je kunt de verhoging doorberekenen of deels zelf opvangen. Hotels doen dat laatste vaak: volgens het Hosta-rapport van Horwath HTL stijgt de gemiddelde kamerprijs voor de consument met ongeveer 8 procent. De marge van de ondernemer staat dan onder druk.

Vakantie in eigen land: wat doet toeristenbelasting?

Bij een vakantie in eigen land komt daar de gemeentelijke toeristenbelasting bij. Gemeenten bepalen zelf of ze die heffen en tegen welk tarief. Dat kan een vast bedrag zijn of een percentage van de overnachtingsprijs. Je mag de heffing doorberekenen aan je gasten.

Bij een langer verblijf tikt een bedrag per persoon per nacht flink aan. Neem een fictief tarief van € 3: een week voor vier belastingplichtige gasten kost dan € 84. Wat je gast werkelijk betaalt, hangt af van de gemeente en eventuele vrijstellingen.

Gemeenten maken ook kosten voor bezoekers, bijvoorbeeld om straten en stranden schoon te houden. Toeristenbelasting kan daaraan bijdragen. Voor de gast blijft het gewoon een extra post op de rekening, en op basis van het totaal kiest hij zijn vakantie.

Wanneer moet de gast de volledige prijs zien?

Direct. De Autoriteit Consument & Markt stelt dat verplichte bijkomende kosten vanaf het begin duidelijk moeten zijn. Denk aan verplichte schoonmaak, boekingskosten, toeristenbelasting of een verplicht lakenpakket. Je gast mag daar niet later in het boekingsproces door verrast worden.

Een heldere totaalprijs maakt een vakantie in eigen land vergelijken eenvoudiger. Vrijwillige extra’s, zoals fietsverhuur of een aanvullend arrangement, bied je herkenbaar aan als keuze.

Vakantie in eigen land: wie bewaakt de betaalbaarheid?

Dat zouden gemeenten, bestemmingsorganisaties en ondernemers samen moeten doen. Na ruim 22 jaar als DMO-directeur zie ik dat de stapeling van kosten te vaak los wordt besproken. Je gast doet dat niet. Hij kijkt naar wat hij uiteindelijk betaalt en wat hij daarvoor krijgt.

Bespreek daarom lokale belastingkeuzes en de prijs van het verblijf in samenhang. Als ondernemer versterk je je aanbod met duidelijke informatie over wat is inbegrepen en met betaalbare activiteiten in de omgeving.

Een goed verblijf is het begin van een bestemming. Het vertrouwen van de gast begint bij een rekening die vanaf het eerste aanbod klopt.

Hoe zorg jij dat je gast nooit voor verrassingen komt te staan?

Lees ook: De restaurantrekening heeft een grens, over betaalbaarheid en bestedingen in de horeca.